Αλεξανδρινά Βυζαντινά Χριστούγεννα

Βιντεοσκόπηση της εκδήλωσης «Αλεξανδρινά Χριστούγεννα στην Πόλη της Αθήνας» με τον Βυζαντινό Χορό «Αθηναίοι Υμνωδοί», το Παραδοσιακό σχήμα USAK, μαθητών των Μουσικών Σχολείων Αθηνών και Ιλίου, σε εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 8 Δεκεμβρίου 2019 στον Ιερό Πατριαρχικό Ναό Αγίων Αθανασίου, Νικολάου και Φωτίου Πατριαρχείου Αλεξανδρείας, παρουσία του Πατριάρχου Αλεξανδρείας κ.κ. Θεοδώρου.

Πηγή: Πεμπτουσία

Η Βυζαντινή Μουσική στον Κατάλογο Αϋλης Κληρονομιάς της UNESCΟ

Την εγγραφή της Βυζαντινής Μουσικής στον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο της Αϋλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO ενέκρινε η Διακυβερνητική Επιτροπή της Σύμβασης για τη Διαφύλαξη της Αϋλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς.

Η Σύμβαση αποτελεί διεθνή συνθήκη που υιοθετήθηκε από την UNESCO το 2003 και κυρώθηκε από την Ελλάδα το 2006. Προέκυψε ως ώριμος καρπός του διεθνούς προβληματισμού σχετικά με την έννοια της πολιτιστικής κληρονομιάς, με ιδιαίτερη έμφαση στις πολιτισμικές πρακτικές που συγκροτούν τη ζωντανή παράδοση και οι οποίες δεν αφήνουν πάντοτε απτό, υλικό ίχνος (π.χ. μουσική, χορός, γνώσεις και πρακτικές κ.ά.).

Η σύμβαση, αναγνωρίζοντας ότι η άυλη πολιτιστική κληρονομιά συχνά υπερβαίνει τα σύνορα μιας χώρας, δίνει τη δυνατότητα στα κράτη-μέρη της να υποβάλλουν εκτός από εθνικούς και διεθνικούς φακέλους προκειμένου να εγγράψουν στους Διεθνείς Καταλόγους στοιχεία της Αϋλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς που ασκείται στο έδαφός τους.

Η ψαλτική, ως ζωντανή παραδοσιακή τέχνη, είναι από τα σημαντικότερα πολιτισμικά αγαθά, που συμβάλλουν δυναμικά στον αυτοπροσδιορισμό και στην αυτογνωσία του Νεότερου Ελληνισμού. Πρόκειται για μελωδίες που έχουν δημιουργηθεί για να βοηθήσουν τους πιστούς να προσεγγίσουν τον λόγο των Ιερών Ακολουθιών και αυτή η έμφαση στον λόγο των Ευαγγελίων βοήθησε καθοριστικά στη διατήρηση της ελληνικής γλώσσας ως ομιλουμένης. Τα χαρακτηριστικά της ψαλτικής συνθέτουν ένα ισχυρό κράμα ελληνικού λόγου, ρυθμού και μέλους, συνυφασμένα με ιδιότυπες τεχνοτροπίες και μορφολογικά ιδιώματα.

Πηγή: Εφημερίδα Δημοκρατία

Ακαδημαϊκό Πρόγραμμα Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης (E-learning) «Βυζαντινή Μουσική – Ψαλτική Τέχνη»

Ο αρχιμανδρίτης Θεολόγος Αλεξανδράκης, Συντονιστής του Προγράμματος παρουσιάζει το νέο καινοτόμο εξ αποστάσεως (e-learning) Ακαδημαϊκό Πρόγραμμα «Βυζαντινή Μουσική – Ψαλτική Τέχνη» του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου, το οποίο καλύπτει το νευραλγικό γνωστικό αντικείμενο της Ανατολικής Εκκλησιαστικής Μουσικής στο τρίπτυχο της ιστορίας, θεωρίας και πράξης. Το πλαίσιο των μουσικών σπουδών του προγράμματος απευθύνεται σε έναν ευρύτατο χώρο επιστημονικών ενδιαφερόντων, ενώ παράλληλα καλύπτει ένα σημαντικό κενό στις τρέχουσες εκπαιδευτικές ανάγκες στο χώρο της Ψαλτικής.

Πηγή: Πεμπτουσία

Αινείτε – Ψαλμός  – Ήχος  Γ΄ – Μέλος αργόν Ιακώβου Πρωτοψάλτου

Τον πασίγνωστο ύμνο των Αίνων, «Αινείτε» σε ήχο Γ΄, αποδίδει θαυμάσια η χορωδία «Θεόδωρος Φωκαεύς», συμφώνως προς το Πατριαρχικό ύφος, με άριστες τονικές και χρωματικές εναλλαγές, με πλήρη αρμονία μέλους – ισοκρατήματος, στη συναυλία-μουσική συνάντηση τριών σχημάτων, στα Πρωτοκλήτεια 2017,  στην κεντρική αίθουσα του Συνεδριακού Κέντρου του Πανεπιστημίου Πατρών. Πρόκειται για ένα δοξαστικό μέλος, μια αγγελική υμνολογία του Κυρίου και Θεού μας, που όλες οι υπάρξεις και οι δυνάμεις των ουρανών ψάλλουν για την δόξα Του. Γιατί  στον ένα και μοναδικό Τριαδικό Θεό πρέπει ύμνος δοξολογικός και μέλος αινετικό και ευχαριστήριο για όλες τις ευλογίες που χάρισε στην πλάση μας.

25-11-2017: Συναυλία στο Συνεδριακό Κέντρο του Πανεπιστημίου Πατρών, με τίτλο «Αινείτε τον Θεόν εν χορώ και οργάνω», στα πλαίσια των «Πρωτοκλητείων 2017», με συμμετοχή της Βυζαντινής – Παραδοσιακής χορωδίας «Θεόδωρος Φωκαεύς» της Ευρωπαϊκής χορωδίας των Πατρών “Cantelena” και της Ορχήστρας Παραδοσιακών Οργάνων της Φιλαρμονικής Εταιρείας – Ωδείου Πατρών.

Χειρόγραφα – παρτιτούρες

Ύμνοι Χριστουγέννων – Βυζαντινός Χορός Κρατικού Ωδείου Θεσσαλονίκης

Χορός Ψαλτών του Κρατικού Ωδείου Θεσσαλονίκης, υπό την διεύθυνση του Πέτρου Παπαεμανουήλ ερμηνεύει ύμνους της εορτής των Χριστουγέννων σε εκδήλωση τιμής αφιερωμένη στο πρόσωπό του Άρχοντα Πρωτοψάλτη της Μ.τ.Χ.Ε. Χαριλάου Ταλιαδώρου, την οποία διοργάνωσε το τμήμα Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής του ΑΠΘ με τίτλο: «ἀνέτειλε τῷ κόσμῳ, το φῶς το τῆς γνώσεως»-Εκδήλωση Τιμής στον Άρχοντα Πρωτοψάλτη Χαρίλαο Ταλιαδώρο.

Πηγή: Πεμπτουσία

Τι Σοι προσενέγκωμεν Χριστέ – Ιδιόμελον – Ήχος Β΄

Το Ιδιόμελο των Χριστουγέννων «Τι Σοι προσενέγκωμεν Χριστέ», από την ομώνυμη συναυλία της στον Ι. Ν. Παντοκράτορος Πατρών, αποδίδει η Βυζαντινή χορωδία «Θεόδωρος Φωκαεύς» με μουσική τελειότητα, τονική ποιότητα και χρονική πιστότητα, με τέλεια αρμονία μέλους και ισοκρατήματος. Το τροπάριο λέγεται ιδιόμελο γιατί έχει δική του μελωδία, ψάλλεται σε Β΄ ήχο και ανήκει στα Στιχηρά του Εσπερινού των Χριστουγέννων, όντας ένα από τα πιο θαυμάσια μέλη της Υμνογραφίας των ημερών. Ο ποιητής παρουσιάζει με υπέροχο και ανεπανάληπτο τρόπο τα πρόσωπα αλλά και τα άψυχα πράγματα που συνδέονται με τη Γέννηση του Χριστού να καταθέτουν τα «δώρα» τους στον Θεάνθρωπο, το καθένα με τη δική του δυνατότητα και το δικό του τρόπο. Οι Άγγελοι υμνούν τον Χριστό, ο ουρανός προσφέρει το αστέρι που οδηγεί τους Μάγους στο Θείο βρέφος, οι Μάγοι της Ανατολής δίνουν τα δώρα τους, οι ταπεινοί βοσκοί της Βηθλεέμ εκφράζουν τον θαυμασμό τους για όσα συνέβησαν και έζησαν, η Γη προσφέρει το σπήλαιο και η έρημος την φάτνη. Δηλώνεται έτσι η συμμετοχή όλης της κτίσης στην υποδοχή του Σωτήρα του κόσμου. Εμείς δε οι άνθρωποι χαρίζουμε ότι πολυτιμότερο είχαμε, την Παρθένο Μαρία, το τελειότερο και καθαρότερο πλάσμα που γέννησε η ανθρωπότητα. Ο Θεός δεν εξαναγκάζει σε καμιά πράξη του τον άνθρωπο. Περίμενε να γεννηθεί η Παναγία για να σαρκωθεί από αυτήν. Στο πρόσωπο της Παρθένου όλη η ανθρωπότητα έδωσε της συγκατάθεσή της για να ενανθρωπιστεί ο Θεός! Ο άνθρωπος συνεργάζεται με τον Θεό για την σωτηρία του!

11-12-2016: ΣΥΝΑΥΛΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ «ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΦΩΚΑΕΥΣ» ΜΕ ΤΙΤΛΟ «ΤΙ ΣΟΙ ΠΡΟΣΕΝΕΓΚΩΜΕΝ ΧΡΙΣΤΕ» ΣΤΟΝ Ι. Ν. ΠΑΝΤΟΚΡΑΤΟΡΟΣ ΠΑΤΡΩΝ.

Χειρόγραφα – παρτιτούρες

Άστρον ήδη ανατέταλκεν – Καλοφωνικός Ειρμός –Μέλος Γρηγορίου Πρωτοψάλτου – μετά κρατήματος Πέτρου Λαμπαδαρίου

Εξαιρετικής μουσικής σύνθεσης ύμνος ο Καλοφωνικός Ειρμός «Άστρον ήδη ανατέταλκεν», μέλος περίφημον Βαλασίου Ιερέως, από το Καλοφωνικόν Ειρμολόγιον Γρηγορίου Πρωτοψάλτου. Τονισμένος στον πανηγυρικό και χαρμόσυνο Α΄ ήχο, αποτελεί μουσικό, επίκαιρο θησαυρό της περιόδου των Χριστουγέννων, κατάλληλο για χορωδιακή εκτέλεση. Ο Βυζαντινός χορός «Θεόδωρος Φωκαεύς» αποδίδει πιστά προς το μουσικό κείμενο το μέλος, με ύφος Πατριαρχικό, με άριστες τονικές και χρονικές εναλλαγές, με αποκορύφωμα το θαυμάσιο κράτημα Πέτρου του Λαμπαδαρίου, που το συνοδεύει. Ο ύμνος εκτελείται σύμφωνα με το χειρόγραφο του μελοποιού, σε ελαφρά, χορωδιακή διασκευή του χοράρχου της χορωδίας,  κ. Χαραλάμπους Θεοτοκάτου.

11-12-2016: ΣΥΝΑΥΛΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ «ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΦΩΚΑΕΥΣ» ΜΕ ΤΙΤΛΟ «ΤΙ ΣΟΙ ΠΡΟΣΕΝΕΓΚΩΜΕΝ ΧΡΙΣΤΕ» ΣΤΟΝ Ι. Ν. ΠΑΝΤΟΚΡΑΤΟΡΟΣ ΠΑΤΡΩΝ.

Άστρον ήδη ανατέταλκεν – Καλοφωνικός Ειρμός –Μέλος Γρηγορίου Πρωτοψάλτου – Ήχος Α΄ – μετά κρατήματος Πέτρου Λαμπαδαρίου

Χειρόγραφα – παρτιτούρες

Λύτρωσιν απέστειλε Κύριος – Κοινωνικόν – Μέλος Δανιήλ Πρωτοψάλτου

Το Κοινωνικόν των Χριστουγέννων «Λύτρωσιν απέστειλε Κύριος τω λαώ Αυτού, Αλληλούϊα» σε ήχο Α΄, μέλος Δανιήλ Πρωτοψάλτου, αποδίδει υπέροχα η Βυζαντινή χορωδία «Θεόδωρος Φωκαεύς». Πρόκειται για μια μοναδική, μουσική ερμηνεία του ύμνου αυτού στο διαδίκτυο, έργο ενός Εκκλησιαστικού μουσικού και συνθέτη, που αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους μελοποιούς του 18ου αιώνα. Ο Δανιήλ ο Πρωτοψάλτης και το συνθετικό του έργο είναι μια από τις πιο ενδιαφέρουσες περιπτώσεις στην ιστορία της νεώτερης, Εκκλησιαστικής Μουσικής. Η λύτρωση του ανθρώπου στην οποία αναφέρεται το μέλος και η θέωσή του, είναι ο σκοπός της ενανθρώπησης του Χριστού. Η κατάληξή της είναι αυτό που ζητούσε ο αποστάτης κόσμος, ανικανοποίητος μέσα στο τέλμα των ξεπερασμένων, ειδωλολατρικών θεοτήτων. Έλειπε στον άνθρωπο η λύτρωση, την οποία εναγωνίως αποζητούσε και νοσταλγούσε. Γι’ αυτό και ανήγειρε βωμούς στον άγνωστο Θεό. Ο ερχομός του Χριστού στη Γη έγινε σε μια εποχή μεγάλης ηθικής και πνευματικής κατάπτωσης και εξαχρείωσης και είχε μόνο ευεργετικά για την ανθρωπότητα αποτελέσματα. Προκάλεσε αληθινή θρησκευτική και ηθικοπνευματική επανάσταση, που άλλαξε και αναμόρφωσε τα ήθη των ανθρώπων και των λαών. Η Γέννηση του Χριστού είχε τέτοια καταλυτική επίδραση στον κόσμο μας, ώστε χώρισε την ιστορία του σε δυο κομμάτια. Την προ Χριστού περίοδο και την μετά Χριστόν, που σε καμία περίπτωση δεν είναι ίδιες, διαφέροντας ριζικά μεταξύ τους.

«Λύτρωσιν απέστειλε Κύριος τω λαώ Αυτού» αναφέρει ο ύμνος και λυτρωτικά ξεκινά το μέλος αυτό, με κατάνυξη και χαμηλά δυναμικά, καταλήγοντας στη συνέχεια σε υψηλά τονικά σημεία και μουσικές κορυφώσεις μέσα στον ίδιο τον ύμνο και στο συνοδευτικό κράτημα.

Λύτρωσιν απέστειλε Κύριος – Κοινωνικόν – Μέλος Δανιήλ Πρωτοψάλτου – Ήχος Α΄

Χειρόγραφα – Παρτιτούρες